Chronisch ziek: de kosten blijven, de tegemoetkomingen dreigen te verdwijnen
In mijn eerdere artikel ‘Chronisch ziek en klem door de stapeling’ schreef ik al over de stijgende kosten in 2027. Het hogere eigen risico, de energierekening, vervoerskosten en de kosten voor mijn hulphond. Allemaal uitgaven die steeds zwaarder op mijn portemonnee drukken.
Maar het houdt niet op. Er liggen alweer nieuwe kabinetsplannen op tafel die voor mij als chronisch zieke grote financiële gevolgen kunnen hebben.
Al jarenlang trek ik bij mijn belastingaangifte specifieke zorgkosten af, zoals medicijnkosten, vervoerskosten, kosten voor mijn hulphond en dieetkosten. Het gaat om kosten die ik vanwege mijn chronische ziekte maak, zelf moet betalen en volgens de belastingregels mag aftrekken. De belastingteruggave levert mij omgerekend zo'n 200 euro per maand op. Dat is maar liefst 2.400 euro per jaar. Geen leuk extraatje, maar geld dat ik hard nodig heb om mijn uitgaven te kunnen blijven betalen.
En juist die aftrek dreigt te verdwijnen.
Het kabinet wil de aftrek van specifieke zorgkosten per 1 januari 2028 afschaffen. Ook de tegemoetkoming voor mensen die onvoldoende belasting betalen om de aftrek volledig te benutten, zou verdwijnen. Het kabinet wil wel geld beschikbaar stellen voor een andere vorm van compensatie, maar hoe die eruit gaat zien en wie ervoor in aanmerking komt, is nog niet duidelijk. Ik vraag me af hoeveel ik er uiteindelijk op achteruit zal gaan.
Het voorstel moet nog door de Tweede en Eerste Kamer worden goedgekeurd. Toch bezorgt het mij nu al de nodige zorgen. Want mijn medische kosten verdwijnen niet wanneer de belastingaftrek wordt afgeschaft. Al die rekeningen blijven gewoon op mijn deurmat vallen.
En dan is er nog de huishoudelijke hulp vanuit de Wmo.
Op zijn vroegst vanaf 1 januari 2028 wil het kabinet de vaste eigen bijdrage voor Wmo-ondersteuning vervangen door een inkomens- en vermogensafhankelijke bijdrage. Voor sommige mensen kan dat een flinke verhoging betekenen. Ik heb wat spaargeld achter de hand voor als mijn aangepaste bus uit 2006 het begeeft. Die bus is mijn levensader naar het ziekenhuis. Dat geld staat er niet omdat ik het over heb, maar omdat ik zonder die bus nauwelijks nog ergens kan komen. Moet ik straks ook meer gaan betalen omdat ik voor zo'n noodzakelijke uitgave heb gespaard?
Vanaf 1 januari 2029 wil het kabinet huishoudelijke hulp zelfs schrappen als maatwerkvoorziening binnen de Wmo. Mensen die hun huishoudelijke hulp zelf kunnen regelen en betalen, moeten dat voortaan zelf doen. Voor mensen die dat niet kunnen, zou een vangnet blijven bestaan. Hoe dat precies wordt geregeld, moet nog worden uitgewerkt.
Voor mij is huishoudelijke hulp geen luxe. Ik ben rolstoel- en bedgebonden en kan door mijn lichamelijke beperkingen helemaal niets in mijn huishouden zelf doen. Ik ben daarvoor volledig afhankelijk van anderen. Het gaat voor mij dus niet alleen om wat ik straks moet betalen, maar ook om het behoud van hulp die ik dagelijks nodig heb. Ik kan mijn huishouden immers niet ineens zelf gaan doen omdat de regels veranderen.
Wat mij vooral dwarszit, is dat het maar doorgaat. Steeds weer komen er nieuwe maatregelen bij die gevolgen kunnen hebben voor mijn financiën. Ik kan mijn uitgaven niet zomaar verminderen. Mijn ziekte, de zorg die ik nodig heb en de kosten die daarbij horen, blijven immers bestaan. Sterker nog, door mijn achteruitgaande gezondheid zullen die kosten eerder toenemen dan afnemen.
En iedere keer moet ik opnieuw gaan rekenen. Wat komt erbij? Wat valt er weg? En hoeveel houd ik uiteindelijk nog over? Kan ik straks mijn noodzakelijke medicijnen nog betalen? Of de rekening van de dierenarts als mijn hulphond Bodhi ziek wordt? Het zijn geen uitgaven die ik zomaar kan schrappen.
Al dat rekenen en uitzoeken kost me energie die ik door mijn gezondheid al nauwelijks heb. Energie die ik liever aan andere dingen zou besteden dan aan het uitpluizen van nieuwe regels en financiële gevolgen.
Chronisch ziek zijn is geen keuze. De kosten die daarbij horen evenmin.
Hoeveel kan er nog van mijn financiële ruimte worden afgehaald? Mijn portemonnee is niet van elastiek. En ik vermoed dat ik niet de enige chronisch zieke ben die zich dat afvraagt.
#ChronischZiek #Zorgkosten #Wmo #Bestaanszekerheid #politiek #tweedekamer #bezuiningen
